БАЙЫТУ ҚАЛДЫҚТАРЫН ЖОҒАРЫ ТЫҒЫЗДЫҚТА ДАЙЫНДАУ ЖӘНЕ ҚАЗЫЛҒАН КЕҢІСТІКТІ ТОЛТЫРУҒА ҚОЛДАНУДЫ ҒЫЛЫМИ-ТЕХНИКАЛЫҚ НЕГІЗДЕУ

https://doi.org/10.48498/minmag.2026.258.10.011

Жұмыста байыту қалдықтарын жоғары тығыздықта дайындау және оларды қазылған кеңістікті толтыруда қолдану технологиясы негізделді. Зерттеудің мақсаты – қоюландыру, гранулометриялық құрам, реологиялық қасиеттер, байланыстырғыш шығыны және жасанды массивтің нормативтік беріктігі арасындағы өзара байланысты анықтау. Салыстырмалы, құрылымдық-технологиялық және параметрлік талдау әдістері, сондай-ақ цементті және цемент-күлді қоспалардың зертханалық сынақ нәтижелері пайдаланылды. Жоғары тығыздықтағы толтырма цемент шығынын 15–35%-ға дейін азайтуға мүмкіндік беретіні анықталды. Артемьев кеніші үшін тығыздығы 1860–1963 кг/м³, беріктігі 1–4 МПа болатын базалық толтырма құрамдары талданды. Жұмыстың жаңалығы – қоюландыру, реологияны реттеу, байланыстырғышты мөлшерлеу, тасымалдау және жасанды массивті қалыптастыру кезеңдерін бірыңғай технологиялық сұлбаға біріктіру.

А. М. Габитова, *З. Ж. Абдрашева, З. К. Тунгушбаева, Е. А. Абеуов